• turned_in درد گردن

    درد گردن

    درد گردن یکی از دردهای شایع جوامع امروزی است ،به طوری که دست کم چهل درصد افراد جامعه حداقل یکبار در سال دچار درد گردن می شوند و ده درصد افراد به طور مداوم از گردن درد رنج می برند.

    فناوری های دهه های اخیر با سلب تحرک طبیعی، دردهای مختلف عضلانی، اسکلتی و مفصلی را به همراه داشته است که با آگاهی از سبک درست زندگی ، ورزش درست و تغذیه سالم میتوان آنها را درمان و از وقوع آنها پیشگیری کرد. 

    ساختمان(آناتومی) گردن

    ساختمان یا آناتومی گردن
    ساختمان یا آناتومی گردن

    ناحیه گردن از هفت مهره تشکیل شده است که ساختار دو مهره بالایی آن با پنج مهره تحتانی ،به طور کلی متفاوت است . دو مهره فوقانی گردن،به ترتیب اطلس و آسه نامیده می شوند. سایر مهره های  این ناحیه اساسا مشابه دیگر مهره های ستون فقرات هستند، با این تفاوت که اندازه آنها کوچکتر از سایر بخشها است.

    در بخش قدامی گردن،استخوان لامی و غضروفهای حنجره و نای قراردارند که فضای لازم را برای نای ومری فراهم می آورند.مجموعه ای از عضلات و رباطها ،استخوان و غضروفهای یاد شده را به قاعده جمجمه و فک تحتانی متصل می کنند.مهره ها استخوانهای کوچک و نامنظمی هستند که از دو بخش قدامی وخلفی تشکیل شده اند.

    بخش قدامی که جسم مهره نامیده می شود،نقش مهمی در تحمل وزن دارد.بخش خلفی، کانال مهره ای را تشکیل می دهد که مسوولیت حفاظت از نخاع و اعصاب را بر عهده دارد و از زواید شوکی،زواید عرضی، لامینا و پدیکل تشکیل شده اند.

    زواید عرضی در ناحیه گردن ،دارای منافذی هستند که از آنها شریان مهره ای عبور کرده، خون را به مناطق پشتی مغز می رسانند. این شریانها ممکن است در جریان درمانهای دستی روی گردن-خصوصا اگر توسط افراد غیر متخصص انجام شود- دچار آسیب شده، پیامد های وخیمی به دنبال داشته باشند.

    زواید مفصلی  هر مهره دارای دو رویه مفصلی فوقانی و تحتانی است که به واسطه این سطوح مفصلی با مهره های بالایی و پایینی خود مفصل می شوند.این مفاصل می توانند دچار ساییدگی  یا  دیسفانکشن( بد کارکردن) شده ، باعث درد گردن شوند .

    بین جسم مهره با لا یی و پایینی ،بافتی ارتجاعی قرار دارد که دیسک بین مهره ای نامیده می شود .

    دیسکهای بین مهره ای ضمن حفظ انعطاف پذیری ستون فقرات، فشارهای وارده بر آن را جذب نموده، مانع اصطکاک مهره های مجاور در حین حرکت میشوند.دیسک دارای یک بخش مرکزی نرم به نام هسته است که توسط حلقه های متعدد فیبری احاطه شده است. اگر این حلقه های فیبری به هر دلیلی پاره شوند،هسته از جایگاه طبیعی خود خارج گشته ،فتق دیسک بین مهره ای را ایجاد می کند.

    همانطور که ذکر شد ،اطلس یا نخستین مهره گردنی ،ساختاری بسیار متفاوت با سایر مهره ها دارد و فاقد بخش پیشین یعنی جسم مهره است.اطلس در واقع شبیه یک حلقه است که با سطوح مفصلی استخوان پس سری، مفصل اتلنتواکسیپیتال را می سازد.

    دومین مهره گردن، آسه(اکسیس) نام دارد که مهمترین ویژگی ساختمانی آن ،یک زایده استخوانی عمودی در بخش پیشین آن است که به زایده دندانی یا ادونتوئید معروف است. این زایده با استخوان بالایی خود مفصل اتلنتوآگزیال را میسازد که بخش عمده ای از حرکت چرخشی گردن حول آن انجام می شود.

    این مفصل در بعضی از بیماریها مانند روماتیسم مفصلی و سندرم داون می تواند  دچار شلی باشد وبا ضربه یا معاینات شدید گردن  دچار آسیب شده و مشکلاتی را برای بیمار ایجاد کند. ناحیه گردن دارای عضلات متعددی است که به نواحی مختلف مهره ها اتصال داشته ، حرکات گوناگون این ناحیه را ایجاد می کنند.

    بسیاری از دردهای گردن از اسپاسم یا گرفتگی عضلات فوق ناشی می شوند. چنانچه ازکنار به ستون فقرات نگاه کنیم ، در آن انحناهایی دیده می شوند که عبارتند از:

    ۱-برآمدگی به طرف جلو در ناحیه گردن یا لوردوز گردنی.

    ۲-برامدگی به طرف عقب در ناحیه پشت یا کیفوز پشتی.

    ۳-برآمدگی به طرف جلو در ناحیه کمر یا لوردوز کمری.

    ویژگی آناتومی گردن

    انحناهای مزبور علاوه بر انعطاف پذیری مهره ها ،نقش بسیار مهمی در جذب فشارهای وارده به گردن دارند.یکی از نکات کلیدی در حفظ سلامت ستون فقرات،حفظ انحناهای طبیعی آن است.

    وقتی ستون مهره ها در وضعیتی متوازن و متعادل قرار می گیرند،وزن بدن توسط جسم مهر ه ها حمل می شود و مشکلی در عضلات و مفاصل به وجود نمی آید. با بروز اختلال در انحناهای طبیعی ستون مهره ها ،توازن و تحرک طبیعی مهره ها به هم می خورد و عضلات ، رباطها و مفاصل ستون فقرات تحت استرس و تنش شدیدی قرار می گیرند و موجب بروز دردهایی در نواحی مختلف آن از جمله گردن می شود.

    عوامل بروز گردن درد

    عوامل متعددی در بروز گردن درد دخالت دارند که به برخی از آنها اشاره می شود:

    عادات نادرست وضعیتی،حمل اجسام سنگین،انجام فعالیتهای طولانی،فشارهای شدید ناشی از کار،ضربه،آرتروز،فتق دیسک بین مهره ای ،ضعف عضلات گردن،چاقی ،شکستگیهای مهره ای ،عفونتها ،اختلالات مادرزادی مهره ها،پوکی استخوان،آسیبهای حاد عضلانی تاندونی،پارگی و کشیدگیهای رباطها،اضطراب و فشارهای روحی،تومرها،بیماریهای مختلف روماتیسمی و…

    عادات نادرست وضعیتی

    یکی از شایعترین علل درد گردن،عادتهای نادرست وضعیتی در هنگام استراحت و فعالیت است.

    هنگامی که بافتهای ناحیه گردن به مدت طولانی  در وضعیتهای نامناسب قرار می گیرند، عضلات،رباطها و کپسول مفصلی تحت فشار شدید قرار گرفته،دردهایی در ناحیه گردن پدید می آیند.

    از طرفی،وضعیتهای نادرست،باعث کشیدگی بافت عضلانی و بروز ضعفهای عضلانی  می گردد که خود موجب گردن درد می شود.

    وضعیتهای نامناسب، عملکرد طبیعی مهره ها و دیسک بین مهره ای را نیز دچار اختلال می کند.

    شایان ذکر است که حالات نامناسب بدنی جریان طبیعی خون در بافتهای ناحیه گردن را نیز مختل می کند.

    وضعیت نادرست بدنی ، در دراز مدت تبدیل به عادات نادرست وضعیتی  می گردند و تعادل و توازن طبیعی بدن را مختل کرده ، احتمال افتادن و شکستگیهای گونگون را افزایش می دهند.

    در ادامه به چند وضعیت نامناسب شایع ، اشاره می شود:

    عادات نادرست وضعیت گردن

    تصویر فوق وضعیتی را نشان می دهد که در آن عضلات شکم ضعیف و به طرف جلو بر آمده است.

    این امر موجب افزایش انحناهای کمری،پشتی و گردنی می شود که باعث افزایش فشار بر مفاصل فاست و رباطها شده، درد ایجاد می کنند.

    در این وضعیت سر و شانه ها کاملا به طرف جلو متمایل بوده،انحنای طبیعی گردن مختل می شود و فشارهای وارده بر قاعده گردن افزایش می یابد.

    عوامل موثر در درد گردن

    تصویر فوق یکی دیگر از حالات نادرست بدنی را نشان می دهد. این وضعیت معمولا بر اثر کار دراز مدت ، در حالی که تنه به طرف جلو بسیار متمایل است، به وجود می آید.

    در این وضعیت به رغم کاهش انحناهای کمری و پشتی، انحنای گردنی افزایش یافته ،موجب جلو آمدن سر و شانه ها می شود.

    در تصاویر زیر برخی حالات نادرست بدن در هنگام کار،خوابیدن و استراحت نشان داده شده اند.

    حالات نادرست بدن در هنگام کار
    حالات نادرست بدن در هنگام خوابیدن


    عادات نادرست بدن و گردن در هنگام کار
    حالت غلط بدن در هنگام کار

    ضعف عضلات و کاهش انعطاف پذیری گردن

    پیشرفت تکنولوژی و سهولت امور روزمره،باعث کم تحرکی و ضعف عضلات بدنی شده است.

    ضعف عضلات و کاهش انعطاف پذیری بافتهای نرم از مهمترین و متداولترین علل بروز گردن درد است.باید توجه داشت که غضروفهای مفاصل فاست و دیسک بین مهره ای،به طورمعمول از تغذیه خونی مناسبی بر خوردار نیستند.

    تغذیه خونی بافتهای فوق زمانی بهبود می یابد که حرکات مختلف گردن جریان خون و مایعات مفصلی را تسهیل نماید. عدم انجام حرکات مناسب در ناحیه گردن باعث اختلال در تغذیه بافتها ،کاهش دامنه حرکتی مفاصل گردن و تضعیف عضلات گشته به مرور زمان آنها را مستعد بروز آسیبهای مختلف می کند.

    آرتروز گردن

    به مبحث ساییدگی گردن ، آرتروز گردن یا اسپوندیلوزیس گردن مراجعه نمایید.

    فتق دیسک گردن

    دیسک بین مهره ای مانند واشری است که بین مهره های گردن قرار گرفته است و ضمن تسهیل انجام حرکات گردن، فشارهای وارده را نیز جذب می کند.

    حرکات شدید و ناگهانی در ناحیه گردن فشارهای بسیار زیادی به دیسکها وارد می کنند و گاهی موجب پارگی حلقه های فیبری اطراف دیسک شده، هسته ژلاتینی آن بیرون میزند و حالتی را ایجاد می کند که به آن فتق دیسک می گویند.

    البته معولا آسیب حلقه فیبری پیرامون دیسک ،در اثر فشار های ملایم و مداوم ناشی از وضعیت نامناسب بدن، خصوصا وضعیتی که در آن سر به سمت جلو قرار می گیرد، رخ می دهد و حرکت ناگهانی و یا شدید گردن  ،ضربه آخر را وارد می کند.

    خروج هسته مرکزی دیسک ، باعث التهاب ریشه های عصبی مجاور دیسک شده، درد تیر کشنده در اندامهای فوقانی ایجاد می کنند که به آن رادیکولوپاتی گفته می شود. تشخیص فتق دیسک گردن در وحله اول با شرح حال و معاینه بالینی دقیق و تایید آن با تصویر برداری ،خصوصا ام آر ای می باشد .

    درمان فتق دیسک گردن بر اساس شدت درگیری و علایم بیمار متفاوت بوده ، و شامل درما ن دارویی ، استراحت، گردن بند، تصحییح وضعیت نا مناسب بدن، ورزش وتقویت عضلات اطراف گردن، و در صورت عدم بهبودی ،جراحی میباشد.

    فتق دیسک گردن

    سندرم درد مایوفاسیال

    سندرم در مایوفاسیال یکی از شایعترین علل احساس درد در گردن ونواحی اطراف آن است.

    این حالت، ناشی از ایجاد نقاط ماشه ای (تریگر پوینت) در عضلات اطراف گردن و کتف می باشد که خود را به صورت درد عمقی ،مبهم وگنگ نشان می دهد.

    مهمترین علت ایجاد نقاط ماشه ای ،وضعیت نامناسب بدن در زمان کار واستراحت  و نقایص بایومکانیک می باشد.

    سندرم درد مایوفاسیال

    ضایعات ناشی از تصادفات

    یکی دیگر از علل شایع درد گردن، ضایعات ناشی از تصادفات و برخورد ماشین و ضربه شدید به عقب اتوموبیل است که باعث حرکت شدید رفت وبرگشت سر و گردن می شود و به ضایعه شلاقی معروف است .

    این حرکت شدید باعث کشیدگیهای شدید و گاه پارگی و خونریزی عضلات و رباطهای ناحیه گردن می شود.بستن کمربند ایمنی و داشتن پشتی محافظ سر بر روی صندلی تا حدود زیادی از شدت این ضایعه می کاهد.شدت علایم این ضایعه بسیار متفاوت است.

    گاه شدت علایم بسیار خفیف است و با چند روز استراحت و خودداری از حرکات شدید گردن بهبودی رضایت بخشی حاصل می شود

    در مواردی نیز علایم بسیار شدید است و منجر به ناتوانی زیاد فرد به ویژه در انجا م حرکات گردن می شود.

    مهمترین علایم ضایعه شلاقی ، گردن درد،سردرد،سرگیجه،احساس خواب رفتگی و گزگز در اندام فوقانی است.

    در دوران ترمیم ضایعه شلاقی،ممکن است خشکی وسفتی مفاصل گردن و ضعف عضلات گردن ایجاد شود که به نوبه خود نیاز به درمان دارد.

    ضایعات ناشی از تصادفات در درد گردن

    روشهای تشخیصی در گردن درد

    همانند سایر بیماریها ،مهمترین روش تشخیص علت درد گردن، اخذ شرح حال دقیق و معاینه بالینی می باشد.

    سپس پزشک متخصص برای تایید نظریه خویش از روشهای تکمیلی استفاده می کند.مهمترین روشهای تشخیصی تکمیلی در ضایعات ناحیه گردن عبارتند از:

    ۱-تصویر برداری ساده از ناحیه گردن با کمک اشعه ایکس (رادیوگرافی).

    ۲-تصویر برداری با کمک میدانهای مغناطیسی و بررسی کامپیوتری تصاویر(ام آر آی).

    ۳-تصویر برداری مقطعی از ناحیه گردن با کمک اشعه ایکس و فناوری رایانه ای (سی تی اسکن).

    ۴-ارزیابی فعالیت الکتریکی اعصاب و عضلات با دستگاه های رایانه ای( نوار عصب و عضله ).

    ۵-تستهای آزمایشگاهی( آزمایش خون).

  • شما هم نوشته ای بنویسید chat_bubble_outline

    account_circle
    email
    language
    mode_edit

ارتباط مستقیم با دکتر پاک منش